یک اشتباه استراتژیک
✍️سمیع سمیعی اصفهانی:
🔹 ماه گذشته، در روز ۱۷ شهریور ۱۴۰۴، چالهای بزرگ با ابعاد ۶ متر قطر و ۱۵ متر عمق در خیابان هشتبهشت شهر اصفهان دهان باز کرد. بلافاصله خبرگزاریهای متعدد فارسیزبان داخلی و خارجی این خبر را مخابره کردند و بسیاری از آنها خبر از فرونشست بزرگ در شهر اصفهان دادند و به شرح دلایل و راههای پیشگیری از این اتفاق و همچنین، تحلیل وضعیت وخیم فرونشست در شهر اصفهان در مصاحبه با کارشناسان و متخصصین پرداختند.
🔹از طرفی، در سالهای اخیر، توجه عمومی و رسانهای به پدیده فرونشست زمین در ایران افزایش یافته است.
🔹این پدیده که در بسیاری از دشتهای کشور بهشدت در حال گسترش است، پیامدهای سنگینی برای زیرساختها، اراضی کشاورزی، منابعطبیعی، شهرها و سکونتگاههای انسانی دارد. در بسیاری مواقع، خبرهای مربوط به فرونشست زمین بههمراه تصاویر چالهها و ریزشهای عمیق در رسانهها انتشار مییابند.
🔹با وجود اهمیت بسیار زیاد این مخاطرات، متأسفانه در فضای رسانهای و عمومی کشور، نوعی سوءتفاهم مفهومی درباره آن شکل گرفته که باعث سردرگمی، نگرانیهای نابجا و حتی گمراهی در تصمیمگیریهای مدیریتی شده است؛ و آن اشتباه گرفتن فرونشست زمین با فروچاله است.
🔹فرونشست زمین پدیدهای است تدریجی، پیوسته و کمسرعت که درنتیجه فشار ناشی از تخلیه منابع آب زیرزمینی رخ میدهد.
🔹وقتی از آبخوانها بهشکل بیرویه و بدون جبران تغذیه برداشت میشود، خاک و لایههای زمین که پیشتر با آب اشباع بودهاند، بهآرامی متراکم میشوند و سطح زمین در گسترهای وسیع پایین میرود.
🔹این فرایند ممکن است سالها ادامه یابد و سرعت آن معمولاً بین چند سانتیمتر تا چند ده سانتیمتر در سال است. ازآنجاکه این تغییرات بهصورت تدریجی و در مقیاس بزرگ رخ میدهند، در نگاه اول شاید نادیدنی باشند، اما پیامدهای آنها در بلندمدت بسیار گسترده و پرهزینه است.
🔹 ترک خوردن ساختمانها، آسیب به جادهها، تغییر شیب و جریانهای آب سطحی، کاهش بهرهوری کشاورزی و حتی ایجاد خطر برای بناهای تاریخی و شهری از جمله این اثرات هستند.
امتداد
@emtedadnet
